ด้วยความขอบคุณ
ผู้อำนวยการองค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย
(ส.ส.ท.)

นับตั้งแต่วันแรกที่เริ่มทำหน้าที่สื่อสาธารณะเมื่อวันที่ ๑๕ มกราคม ๒๕๕๑ ส.ส.ท. มีภารกิจเฉพาะหน้าทั้งในการขจัดข้อสงสัย และความเคลือบแคลงของกลุ่มบุคคลที่มองสื่อสาธารณะในแง่ลบ ด้วยการพิสูจน์ว่า ส.ส.ท. เป็นสื่อสาธารณะที่ไม่มีวาระการเมืองซ่อนเร้น และเป็นสื่อสาธารณะที่ยึดผลประโยชน์ของสังคมเป็นที่ตั้ง ในเวลาเดียวก็ต้องตอบสนองความคาดหวังของกลุ่มคนที่ต้องการเห็น ส.ส.ท. เป็นทางเลือกที่ความแตกต่างจากสื่อเชิงพาณิชย์ที่มีอยู่ทั้งในด้านเนื้อหาและรูปแบบ

ในฐานะสื่อสาธารณะ ส.ส.ท. มีบทบาทแตกต่างไปจากองค์กรสื่อทั่วไป เพราะ ส.ส.ท. มีเป้าหมายสำคัญที่จะมีส่วนร่วมเปลี่ยนแปลงสังคมให้ดีขึ้น โดยผ่านการให้บริการด้านข่าวสาร ความรู้ สารประโยชน์ สาระบันเทิง ที่มีคุณภาพและมีมาตรฐาน บนพื้นฐานข้อบังคับด้านจริยธรรม และกรอบจรรยาบรรณ โดยยึดถือประโยชน์สาธารณะเป็นสำคัญ

สถานีโทรทัศน์ทีวีไทย เป็นสื่อหลักของ ส.ส.ท. ในขณะนี้ และเป็นก้าวแรกของ ส.ส.ท. ในการให้บริการข่าวสารและสารประโยชน์ ในอนาคตอันใกล้ ส.ส.ท. จะขยายการให้บริการไปสู่การกระจายเสียงและสื่อในรูปแบบอื่นๆ ที่ไม่มีโฆษณาและไม่เก็บค่าบริการเพื่อความทั่วถึง และความหลากหลายตามเจตนารมณ์ของการเป็นสื่อสาธารณะ

คำถามที่ได้ยินบ่อยที่สุดจากบรรดาผู้ผลิตรายการโทรทัศน์
ที่สนใจจะผลิตรายการให้กับทีวีไทย ก็คือ ต้องผลิตรายการแบบไหนถึงจะเป็นที่ยอมรับของสื่อสาธารณะอย่าง ส.ส.ท.

คำตอบง่ายๆ ก็คือ รายการที่สอดคล้องกับวิสัยทัศน์และพันธกิจของ ส.ส.ท.

วิสัยทัศน์ ของ ส.ส.ท. คือ “มุ่งมั่นเป็นสถาบันสื่อสาธารณะที่สร้างสรรค์สังคมคุณภาพและคุณธรรม”

พันธกิจของ ส.ส.ท. คือ “ดำเนินการผลิตรายการ ให้บริการข่าวสาร ความรู้ สาระบันเทิงที่มีคุณภาพและมาตรฐาน ตามข้อบังคับจริยธรรมขององค์การ เพื่อเผยแพร่ผ่านสื่อทุกแขนง โดยยึดถือผลประโยชน์สาธารณะและความคุ้มค่าเป็นสำคัญ”

เพื่อให้ผู้ผลิตรายการทั้งหลายเห็นภาพที่ชัดขึ้นว่าประเภทและเนื้อหาของรายการที่ ส.ส.ท. ต้องการนั้นคืออะไร ? ก็ต้องทำความเข้าใจกับมาตรา ๔๓ แห่ง พ.ร.บ.องค์การฯ พ.ศ.๒๕๕๑ ซึ่งระบุไว้อย่างชัดเจนว่าเนื้อหาและคุณค่าของรายการที่ ส.ส.ท. จะเผยแพร่นั้นมีดังต่อไปนี้

ข่าวสารที่มีผลกระทบต่อสาธารณะที่เสนออย่างเที่ยงตรง รวดเร็ว ทันต่อเหตุการณ์ รอบด้าน
และเป็นธรรม ในสัดส่วนที่พอเพียงในช่วงที่มีผู้รับชมและรับฟังมาก

รายการที่ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชนในการอภิปราย หรือแสดงความคิดเห็นต่อประเด็นที่สำคัญต่อสาธารณะ ซึ่งมีความคิดเห็นแตกต่างกันในสังคม บนพื้นฐานของข้อมูลที่ถูกต้องมีสมดุลของความคิดเห็นฝ่ายต่าง ๆ และมีการวิเคราะห์อย่างมีเหตุผล

รายการที่ส่งเสริมการเรียนรู้และการพัฒนาคุณภาพชีวิต ของประชาชน และรายการที่ส่งเสริมการศึกษาในวิทยาการสาขาต่าง ๆ และการเรียนรู้ของเด็กและเยาวชนอย่างเพียงพอ โดยคำนึงถึงเวลาที่สะดวกต่อการรับชมและรับฟัง

รายการกีฬา นันทนาการ และรายการที่ส่งเสริมสุขภาพ และคุณภาพชีวิตของประชาชน

รายการที่ส่งเสริมเอกลักษณ์ของความเป็นไทย ความหลากหลายทางวัฒนธรรมและความสมานฉันท์ในสังคม ตลอดจนสนับสนุนให้ผู้ด้อยโอกาสในสังคมมีโอกาส แสดงความคิดเห็นหรือนำเสนอข้อมูลของตน

รายการบันเทิงที่สร้างสรรค์ ส่งเสริมคุณค่าที่ดีงามของสังคม หรือยกระดับสุนทรียภาพของประชาชน

รายการที่เป็นการสนับสนุนผู้ผลิตรายการอิสระ ซึ่งต้องจัดสรรเวลาให้อย่างเพียงพอ

นอกจากนั้นคณะกรรมการนโยบายของ ส.ส.ท. ยังได้กำหนดนโยบายทางด้านรายการ เพื่อให้การผลิตรายการทุกรายการของ ส.ส.ท. เป็นไปตามเจตนารมณ์ของสื่อสาธารณะ โดยมีแนวทางสำคัญๆ ดังต่อไปนี้

การผลิตรายการทางด้านข่าวสาร สารประโยชน์ การศึกษา และ สาระบันเทิง ต้องมีสัดส่วนอย่างเหมาะสม และมีคุณภาพสูง เน้นความหลากหลายในมิติต่าง ๆ ทั้งเนื้อหา รูปแบบ บุคคลเกี่ยวข้อง และ กลุ่มผู้รับสารที่เป็นเป้าหมาย โดยให้ความสำคัญกับผู้ด้อยโอกาสด้านต่างๆทางสังคม ด้วยการดำเนินการอย่างปราศจากอคติทางการเมือง และ ผลประโยชน์เชิงพาณิชย์ แต่คำนึงถึงประโยชน์สาธารณะ เป็นสำคัญ

กระบวนการผลิตและการออกอากาศรายการ คำนึงถึงจริยธรรมองค์การ และ จริยธรรมวิชาชีพ และกรอบจรรยาบรรณที่องค์การกำหนด เพื่อผลผลิตรายการที่มี คุณภาพ คุณค่า และ มาตรฐาน เป็นรายการต้นแบบของสื่อสาธารณะ ที่แตกต่างจากสถานีโทรทัศน์ทั่วไป ทำให้สังคมยอมรับ และ ให้ความเชื่อถือ

ประชาชนส่วนใหญ่ของประเทศคือกลุ่มเป้าหมายหลัก สามารถนำข้อมูล ความรู้ ข้อเสนอแนะ ความคิดเห็น จากรายการไปใช้ประโยชน์ในการดำเนินชีวิตประจำวัน ได้ทั้งด้านสติปัญญา ความรู้ ทักษะชีวิต จินตนาการ และแรงบันดาลใจ เพื่อเป้าหมายสร้างพลเมืองคุณภาพ ที่ตื่นตัว สนใจในการพัฒนาตนเอง และครอบครัว ทั้งตื่นตัว สนใจในการมีส่วนร่วมสร้างชุมชนและสังคมที่พึงปรารถนา

มีความโปร่งใส เป็นธรรม ในการร่วมงานการผลิตสื่อและรายการกับหน่วยงาน สถาบัน
รวมทั้งผู้ผลิตอิสระ อย่างคำนึงถึงคุณภาพผลงานที่มีมาตรฐาน ไม่เป็นช่องทางในการนำเสนอเนื้อหาที่มีจุดมุ่งหมาย เพื่อการประชาสัมพันธ์หน่วยงานต่าง ๆ และไม่เป็นช่องทางสร้างประโยชน์เฉพาะแก่บุคคล กลุ่มบุคคล หน่วยงาน สถาบัน องค์กรทั้งภาครัฐ และ เอกชน

จะเห็นได้อย่างปราศจากข้อสงสัยว่า บทบาทและภารกิจทุกๆ ด้านของสื่อสาธารณะคือการให้บริการที่ยึดถือประโยชน์ ของสาธารณะเป็นที่ตั้ง ดังนั้นการผลิตรายการต่างๆ ก็ต้องยึดถือในหลักการเดียวกัน

ฉะนั้น ผู้ผลิตรายการที่มีจิตสาธารณะและมีความมุ่งมั่น ที่จะผลิตรายการที่มีคุณภาพและมีจินตนาการ ทุกท่านต่างมีภารกิจร่วมกับ ส.ส.ท. ในการทำให้ประเทศไทยมีสถาบันสื่อสาธารณะ ที่มีบทบาทในการสร้างสรรค์สังคมคุณภาพและคุณธรรมอย่างแท้จริง